DZIEJE
Parafia Świerczyńska sięga swoimi korzeniami średniowiecza, lecz dokładna data jej erygowania nie jest znana. Wieś w dokumentach wymieniono po raz pierwszy w początkach XIV wieku, zapisując darowiznę wsi Garby przez niejakiego Joannesa ze Świerczyny na rzecz klasztoru benedyktynów w Lubiniu. Powtórnie kilka lat później jego brata Macieja przy okazji nabywania dóbr ziemskich. Nazwa wsi według badaczy pochodzi od rozciągająbych się dawniej wokół dorodnych lasów świerkowych, choć rosły tu również dąbrowy; w kniejach zaś licznie miały występować wilki. Pierwszy w kościołów świerczyńskich najpewniej był wzniesiony z drewnianego budulca w II połowie XIV wieku. około roku 1370. Wieś od tamtych czasów, aż do początków XVII wieku należała do rodu Borków zwących się od dziedzin: Gryżyńskimi, Osieckimi lub Gostyńskimi.
U schyłku średniowiecza wieś była zwana Swyrzczina i należała wówczas do Macieja i Piotra Borków Gostyńskich, a następnie do ich spadkobierców. Na krórko trafiła do rąk Przyjemskich by potem przez ponad dwa stulecia pozostać w rękach Skarbek-Malczewskich nerbu Abdank. Właśnie ów ród odegrał ważną rolę w powstaniu i wyposażeniu obecnej świątyni świerczyńskiej. Dziedziczyli oni wcześniej sąsiednie Krzemieniewo. Maciej Malczewski nabył też Świerczynę, zaś jego potomkowie byli kolatorami i szczodrymi dobrodziejami parafii. Z fundacji syna Macieja = podstolego kaliskiego i kasztelana lądzkiego Wojciecha Skarbek – Malczewskiego wzniesiono w III ćw. XVII wieku, przy współudziale Jana Daleszyńskiego, pisarza ziemskiego poznańskiego, drewniany kościół. Budowla ta, w części prezbiterialnej zachowała się do dziś. Z inicjatywy Stanisława Malczewskiego w II ćwierci XVIII wieku zaprowadzono w parafii Bractwo Niepokalanego Poczęcia NMP zatwierdzone przez papieża i biskupa diecezji. Dało to asumpt do wytawienia głównego ołtarza o bogatej formie architektonicznej i ciekawej ikonografii.
Podupadła nieco budowla została wyremontowana przez Stanisława Skarbek-Malczewskiego prawnuka fundatora i jego żonę Urszulę z Niegolewkich, co upamiętniały istniejące dawniej na ścianach epitafia. W tym samym okresie powstała większość wyposażenia świątyni: ambona i chrzecielnica, a także boczne ołtarze i prospekt organowy umieszczony na chórze. Od owych czasów datuje się szczególnie rozwój kultu Matki Boskiej Świerczyńskiej.
Kolejna rozbudowa świątyni miała miejsce w XIX wieku, kiedy to z fundacji kolatorów – spowinowaconych z Malczewskimi, Modlibowskich – odbudowano murowaną kaplicę. Na chorągiewce wieńczącej wieżyczkę sygnaturki odnaleźć można monogram WSM i datę 1731 związaną z podźwignięciem kościoła. Budynek świątyni charakteryzuje się tzw zdwojoną konstrukcją ścian, bardzo charakterystyczną dla wielkopolskiego budownictwa sakralnego czasów nowożytnych. Powstała ona podczas XVIII-wiecznego remontu śiątyni. Na zewnętrznej ścianie prezbiterium oglądać można płaskorzebioną scenę z patronem kościoła i parafii św. Łukaszem Ewangelistą, ukazanym jako malarz obrazu Matki Boskiej. Kolorowany relif powstał w charakterystycznej dla lokalnego twórcy i parafianina Andrzeja Majchrzaka – warstwowej technice. Interesującymi elementami wyposażenia prezbiterium są płaskorzeźbione postaci apostołów i ewangelistów, również jego autorstwa. Zamiast apostołów Bartłomieja, Szymona i Judy Tadeusza przedstawiona tu świętego Pawła i ewangelistów Łukasza i Marka. Dziełem rąk „Jędrosia” Majchrzaka są także ofiarowane parafii dwa feretrony.
Na cmentarzu kościelnym znajdziemy groby tutejszych proboszczów: Theinerta, Brzeskiego i Świderskiego i grobowce rodu Wyssogota-Zakrzewskich, dziedziców Kleszczewa. Opodal wzniesiono Figury poświęcone czczonym w okolicy świętym. Statua Jana Chrzciciela przywoływanego jako patron przed plagą szarańczy pochodzi z końca XIX w. Na zbudowanym (podczas remontu) w 1929 r. cokole ustawiono późnobarokową piaskową rzeźbę s. Jana Nepomucyna z XVIII wieku. Parafia Świerczyńską, niegdyś jedna z większych w okolicy obejmowała zasięgiem nawet 21 wsi i należała do dekanatu śremskiego w archidiakonacie śremskim. Obecnie należy do dekanatu Krzywińskiego archidiecezji poznańskiej. Kościół był konsekrowany 23.04.1675 r. przez ks. biskupa Macieja Mariana Kurskiego sufragana poznańskiego.
SANKTUARIUM
W głównym ołtarzu kościoła, w dekorowanej gwiazdami niszy, umieszczona jest największa ozdoba świątyni. Drewniana rzeźba Madonny z Dzieciątkiem powstała w II ćwierci XV wieku stylistycznie przynależy do kręgu tzw. stylu pięknego. Figura jest rzeźbiona w drewnie, polichromowana i złocona. Ukazuje Niewiastę w obficie fałdowanych szatach, podtrzymującą na swym lewym przedramieniu nagie Dzieciątko Jezus, ujmujące w lewej dłoni jabłko królewskie. W prawej dłoni Madonny berło. Obie postaci na głowach noszą złociste, kameryzowane korony.
Dawne formy kultu Matki Boskiej w tutejszym kościele siegają początków XVIII wieku. Wymieniane były już wówczas srebrne wota, z których część zachowała się również do czasów współczesnych. W uznaniu kultu od 1970 r. potwierdzono istnienie w Świerczynie sanktuarium maryjnego właściwego dla archidiecezji poznańskiej.
Odpust Matki Boskiej Świerczyńskiej w święto Wzniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny odbywa się każdego roku 15 sierpnia. W środy odmawiana jest Nowenna do MB. Świerczyńskiej.
PROBOSZCZOWIE PO 1945 r.:
- Ks. Szczemirski (1945-1947)
- ks. Kazimierz Babski (1947-1962)
- ks. Tadeusz Pilarczyk (1962-1973)
- ks. Stanisław Leśniczak (1973-1987)
- ks. Jan Wolniak (1987-2014)
- ks. Maksymilian Kamza (2014-2023)
- ks. Marek Kędziora od 2023 roku
